คดีหมิ่นประมาท ออนไลน์และออฟไลน์ต่างกันอย่างไร? สิ่งที่ต้องรู้ทั้งสองฝ่าย
- 12 มิ.ย.
- ยาว 1 นาที
สรุปบทความ
คดีหมิ่นประมาทในไทยมีสองช่องทางคือทางแพ่ง (เรียกค่าเสียหาย) และทางอาญา (จำคุก/ปรับ) โดยการหมิ่นประมาทออนไลน์มีโทษหนักกว่าเพราะเข้าข่าย พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ด้วย ทั้งผู้ถูกหมิ่นประมาทที่ต้องการฟ้องและผู้ถูกฟ้องที่ต้องการต่อสู้ ต่างต้องเข้าใจองค์ประกอบของความผิดและข้อยกเว้นตามกฎหมายก่อนตัดสินใจ
หมิ่นประมาทในทางกฎหมายคืออะไร?
หมิ่นประมาทตามกฎหมายไทยคือการใส่ความผู้อื่นต่อบุคคลที่สาม ในลักษณะที่อาจทำให้ผู้ถูกใส่ความเสียชื่อเสียง ถูกดูถูก เกลียดชัง หรือได้รับความเสียหาย
ส่วนสำคัญที่หลายคนไม่ทราบคือ ข้อความนั้นต้องเป็นข้อเท็จจริง ไม่ใช่แค่ความคิดเห็น และต้องมีการ "ใส่ความ" ต่อบุคคลที่สามจริง ไม่ใช่พูดกับผู้เสียหายโดยตรง
หมิ่นประมาทออนไลน์ต่างจากออฟไลน์อย่างไร?
ออฟไลน์ (กฎหมายอาญาทั่วไป) ครอบคลุมโดยประมวลกฎหมายอาญา โทษจำคุกไม่เกิน 1 ปี และ/หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หากเป็นการหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาเช่นหนังสือพิมพ์หรือสื่อสาธารณะ โทษจะสูงกว่า
ออนไลน์ (พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ด้วย) การหมิ่นประมาทผ่านโซเชียลมีเดีย เว็บไซต์ แอปพลิเคชัน หรือสื่ออิเล็กทรอนิกส์ใดๆ อาจเข้าข่ายทั้งประมวลกฎหมายอาญาและ พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ โดยโทษ พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์มีจำคุกสูงสุดถึง 5 ปี หรือปรับสูงสุด 100,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
ถ้าถูกหมิ่นประมาท: สิ่งที่ต้องทำ
เก็บหลักฐานให้ครบ ถ่ายภาพหน้าจอพร้อม URL วันเวลา และยืนยันตัวตนผู้โพสต์ถ้าทำได้ สำหรับออฟไลน์ให้เก็บสิ่งพิมพ์หรือหาพยานบุคคลที่ได้ยินได้เห็น
ประเมินว่าข้อความนั้นครบองค์ประกอบหมิ่นประมาทหรือไม่ เพราะไม่ใช่ทุกข้อความที่ไม่ชอบใจจะเป็นหมิ่นประมาทในทางกฎหมาย
ตัดสินใจว่าจะฟ้องทางแพ่ง อาญา หรือทั้งสองทาง แต่ละทางมีเป้าหมายต่างกัน อาญาเน้นลงโทษ แพ่งเน้นเรียกค่าเสียหาย
ปรึกษาทนายเพื่อประเมินโอกาสและค่าใช้จ่ายก่อนตัดสินใจดำเนินคดี
ถ้าถูกฟ้องหมิ่นประมาท: ข้อยกเว้นที่กฎหมายให้
กฎหมายมีข้อยกเว้นหลายประการที่ทำให้ไม่เป็นความผิดหมิ่นประมาท แม้ข้อความนั้นจะทำให้อีกฝ่ายเสียชื่อเสียง ได้แก่
การแสดงความคิดเห็นโดยสุจริตต่อบุคคลในฐานะที่เป็นสาธารณะ เช่น การวิจารณ์นักการเมืองหรือผลงานสาธารณะ โดยสุจริตและเป็นธรรม การแจ้งความร้องทุกข์หรือให้การในชั้นพนักงานสอบสวนหรือศาลหากกระทำโดยสุจริต การรายงานข่าวโดยสื่อมวลชนที่กระทำโดยสุจริตตามจรรยาบรรณวิชาชีพ และการพิสูจน์ว่าข้อความนั้นเป็นความจริงและเป็นประโยชน์สาธารณะในบางกรณี
ข้อควรระวังก่อนโพสต์หรือแชร์ข้อความเกี่ยวกับบุคคลอื่น
ความโกรธหรืออารมณ์ชั่วขณะที่แสดงออกบนโซเชียลมีเดียอาจกลายเป็นหลักฐานในคดีอาญาได้ การแชร์หรือกด Like ข้อความที่หมิ่นประมาทอาจเข้าข่ายร่วมกระทำผิดในบางกรณี และข้อความที่ลบไปแล้วยังถูกกู้คืนและใช้เป็นหลักฐานได้
ถูกหมิ่นประมาทหรือถูกฟ้องหมิ่นประมาท ไม่รู้จะทำอะไรก่อน?
ความคิดเห็น